Gouden tips:  Bijplaatsingen

Schone afvallocaties dragen bij aan een veilige en gezellige buurt waarin het prettiger wonen is. Deze Gouden Tips helpen om bijplaatsingen te voorkomen. Cruciaal is om de basis op orde te hebben. Bakken moeten werken en tijdig worden geleegd. Eventuele bijplaatsingen moeten snel worden verwijderd. Pas daarna werken de andere tips, voor verdere gedragsbeïnvloeding.

1 Inventariseer en monitor hotspots

Bij plekken waar veel bijplaatsingen voorkomen is het belangrijk om te weten of de bakken functioneren en niet overlopen. Daarnaast moet je letten op het soort afval dat wordt bijgeplaatst (zoals grof afval, kartonnen verpakkingen bij een glasbak, et cetera). Ook is het zaak om de frequentie en een eventueel patroon in tijdstippen is te herkennen. Verder is het goed om te kijken of de omgeving er netjes uitziet (zie ook tip 2). Tenslotte is het type wijk een aanknopingspunt, met name de vraag of er sprake is van (enige) sociale cohesie in de wijk, omdat maatregelen die inspelen op de social norm dan meer effectief zijn (zie ook tip 5).

Smart Cities PostNL. Postbode helpt in monitoren openbare ruimte

Toon alle documenten

2 Investeer in schone, hele en functionele voorzieningen

Een rommelige omgeving suggereert dat het ‘ok’ is om afval bij te plaatsen, want kennelijk ‘boeit het niet hoe je je hier gedraagt’. Aan de andere kant geldt het omgekeerde ook: als mensen zien dat een omgeving netjes, heel en schoon is, activeert dat de norm ‘hier hoor ik mij schoon te gedragen’. Daardoor baat het om bijvoorbeeld onkruid rondom de container weg te halen en te zorgen dat het omringende straatwerk er netjes uitziet. Wat betreft de voorziening zelf is ook het uiterlijk van belang. Verwijder dus stickers, lijmresten en graffiti en werk afgebladderde verf bij. Tot slot moet de afvalbak heel zijn en goed functioneren: ga na of de klep niet klemt, de opening de juiste grootte is, enzovoorts.

Toon alle documenten

3 Betrek en werk samen met relevante partijen

Bedenk wie invloed heeft op de afvallocatie. Denk aan afvalinzamelaars, veegdiensten, wijkcoördinatoren en afdelingen als handhaving, beheer, en communicatie. Door deze partijen samen te brengen op tenminste één (start)bijeenkomst ontstaat een nieuwe dynamiek, (nog) meer bereidheid om samen te werken en de mogelijkheid concrete afspraken met elkaar te maken.

Toon alle documenten

4 Benut de informatie uit je inventarisatie

Uit je inventarisatie kunnen verschillende soorten bijplaatsingen komen. Pas je aanpak hierop aan. Denk bijvoorbeeld aan een bord met de openingstijden van het grofvuilstation als het gaat om grof afval dat vaak wordt bijgezet. Door het voor bewoners eenvoudiger te maken om afval ‘juist’ aan te bieden, zal er minder bijgeplaatst worden. Een ander voorbeeld zijn de kartonnen dozen van meubels die in veel studentenwijken voorkomen. Dit kan vaak opgelost worden door een grotere opening van de papierbak of het verwijzen naar een grotere container verderop.

Toon alle documenten

5 Benut kennis over automatisch gedrag

Veel van ons gedrag is onbewust, automatisch en sociaal bepaald. Zeker bij wijken met enige sociale cohesie kan de sociale norm benadrukt worden. Laat bijvoorbeeld met borden bij de afvalvoorziening zien dat veel buurtbewoners hun afval op deze plek goed aanbieden. Of toon dat veel buurtbewoners zich betrokken voelen bij hun (schone) wijk: ‘samen voor een schone buurt’. Ook kun je de betrokkenheid van lokale helden laten zien. Die worden dan een ambassadeur van schoon. Een andere, meer bewerkelijke manier is een plek aantrekkelijk maken door bewoners te betrekken bij de aankleding of inrichting. Geef bijvoorbeeld de bak een kleurtje of plaats een bankje of bloemenperk in de buurt. Kindertekeningen van een lokale school of kinderopvang leveren meestal bijzonder veel sympathie op.

Minder bijplaatsing en kosten door gedragskennis Eindrapport Illegaal afval - helpt cameratoezicht?

Toon alle documenten

6 Houd ook na aanpassingen de locaties netjes

Als je bij een voorziening communiceert over goed gedrag, geef dan zelf het goede voorbeeld. Zorg ervoor dat je het als gemeente een tijdje heel goed bijhoudt en ook schoon houdt, zodat je de gecommuniceerde norm bevestigt. Deze eventuele extra inspanningen kunnen langzaam worden afgebouwd als de geloofwaardigheid voldoende is bevestigd. Zo niet, dan kunnen de gedragsmaatregelen sterven door ongeloofwaardigheid bij de buurtbewoners. Houd dus goed in de gaten hoe bewoners zich gedragen en of de vervuilingssnelheid veranderd.

Toon alle documenten

7 Evalueer en stuur bij

Monitor regelmatig de hotspots waar de maatregelen zijn doorgevoerd. Kijk of de borden er goed bij staan, of de voorzieningen functioneren, of bij het legen geen afval wordt verspreid, et cetera. Het kan altijd gebeuren dat een aanpak niet werkt, bijvoorbeeld omdat een klein deel van de buurt niet gevoelig is voor de beïnvloeding. Dat veroorzaakt dan relatief veel rommel, waardoor anderen weer negatief worden beïnvloed. Probeer in die gevallen bijvoorbeeld te achterhalen wie die mensen zijn en zet eventueel handhaving in.

Gemeente nodigt Amsterdammers uit grofvuil op straat te gooien

Toon alle documenten

Nieuwe Gouden Tips: Gedragsbeïnvloeding

Gedragsbeïnvloeding is heel actueel en wordt door diverse partijen ingezet in de strijd tegen zwerfafval. Op basis van onze kennis en ervaring hebben we daarom Gouden Tips Gedragsbeïnvloeding geschreven.
Direct aan de slag? Lees dan ook ons Stappenplan voor gedragsverandering.

Vernieuwde Gouden Tips: Winkelgebieden

Er komt steeds meer kennis bij over hoe we zwerfafval het beste kunnen aanpakken. Deze nieuwe kennis verwerking wij in de Gouden Tips.
Daarom zijn de Gouden Tips Winkelgebieden recent helemaal vernieuwd!
Meer tips voor winkelgebieden? Raadpleeg dan de Tips voor schone winkelgebieden.

 

Gouden Tips in de maak: Bijplaatsingen

Er zijn al heel veel Gouden Tips, maar er komen er nog meer bij!
Momenteel wordt hard gewerkt aan Gouden Tips Bijplaatsingen, om ook voor dit probleem enkele handige tips en handvatten te kunnen bieden.
Kun je hier niet op wachten? Lees dan alvast onze Handreiking voorkomen bijplaatsingen.